'Pastorale 1943 is een verbluffend rijk boek, dat meer dan welke andere roman ook een eerlijk beeld geeft van Nederlanders en Duitsers in een tijd waarover ons nu mythen over mythen worden wijsgemaakt.' - Hugo Brandt Corstius

Terug tot Ina Damman (1934), de bekendste roman uit de Anton Wachter-serie, opent met Antons Wachters eerste dagen op de hbs, 'het moeilijkste wat er bestond'. Hij is een intelligente maar wereldvreemde jongen en wordt op school dan ook geplaagd. Als verweer tegen zijn eenzaamheid en het gepest van zijn klasgenoten zoekt hij zijn heil in hard werken, zodat hij de beste van zijn klas wordt en blijft, zonder dat dit hem echter voldoening schenkt. Geleidelijk krijgt hij vrienden, zijn leven w...

De koperen tuin is het verhaal van Nol Rieske, een jongen die heel gevoelig blijkt voor de emoties van de mensen in zijn omgeving. Op een tuinfeest ontmoet hij de dochter van zijn pianoleraar, en hij is voor altijd verloren: nooit meer kan hij haar uit zijn hoofd zetten. Nols wanhopige liefde voor haar leidt tot een catastrofe.

Vestdijk is een van Nederlands belangrijkste schrijvers van de twintigste eeuw. De dokter en het lichte meisje (1951) - waarin hij zijn ervaringen als waarnemend huisarts verwerkte - deed bij verschijnen veel stof opwaaien. Hoofdpersoon van deze nog altijd zeer moderne roman is de filosofisch ingestelde jonge arts Schildkamp, die er een nogal onconventionele levensvisie op nahoudt inzake vrouwen, met name doktersvrouwen. Plots lijkt hij tot inkeer te komen.

Met een voorwoord van Pauline Slot Midden in de nacht worden twaalf bewoners van een flatgebouw door de politie uit hun huis gehaald, in een touringcar gezet en naar een groot bioscooptheater gebracht, waar nog veel meer mensen blijken te zijn. Wat volgt is een bizarre tocht door een doolhof aan ruimtes dat steeds meer op een soort voorportaal van het hiernamaals begint te lijken. Langzamerhand realiseert de groep zich dat de dag des oordeels is aangebroken en dat ze zich zullen moeten ver...

Lucie, een elegante vrouw, verblijft in de Alpen voor haar gezondheid. Over de aandacht van mannen heeft ze niet te klagen, maar in het hotel waar ze logeert valt haar oog op de jonge kelnerin Anna. Hun liefdesavontuur volgt een zeer kronkelend pad, waarbij de familie van Lucie bepaald niet rustig toekijkt. In de roman behandelt Vestdijk de liefde tussen de twee vrouwen zeer genuanceerd. Daarbij heeft hij een scherp oog voor de effecten van deze plotselinge relatie, die het gezinsleven van...

Op afbetaling vertelt het verhaal van de jonge advocaat Hendrik Grond die zijn vrouw Olga haar eenmalige overspel - ze weet niet dat hij haar heeft betrapt - subtiel en stapsgewijs betaald zet. Daartussendoor speelt zich het verhaal af van zijn vriend, die een hopeloze liefde voor een hoertje koestert.

Toen Vestdijk in 1959 De symfonieën van Jean Sibelius schreef, was de muziek van deze componist nog vrijwel onbekend in Nederland. Vestdijk noteerde daarom veel zakelijke informatie over Sibelius’ leven en technische elementen van zijn werk, vooral in de eerste twee delen van het boek. In het derde deel worden de zeven symfonieën in volgorde beschreven en analyseert Vestdijk hun kwaliteit. Vestdijk laat daarnaast met notenvoorbeelden de voornaamste thema’s en motieven van Sibelius...

Vestdijk schreef dit vierde deel over Gustav Mahler in 1957, met het oog op het Mahler-jaar van 1960. In een tijd waarin Mahlers muziek nog niet algemeen was geaccepteerd en in de artikelen die over hem verschenen alleen de biografische feiten en wat eenvoudige muzikale karakteriseringen werden genoemd, schreef Vestdijk een hartstochtelijk en tegelijk kritisch pleidooi voor Mahler. Op analytische en emotionele gronden verdedigt hij Mahlers muziek. Ook al stelt Vestdijk in deze monografie t...

In dit laatste deel, Verspreide muziekessays, zijn ongepubliceerde en verspreid gepubliceerde opstellen van Simon Vestdijk over muziek opgenomen. De meeste beschouwingen zijn de directe weerslag van Vestdijks indrukken van en intensieve omgang met de muziek. Vestdijks muzikale passie komt daarnaast schitterend naar voren in een aantal polemische stukken.De Verspreide muziekessays bevat onder meer enkele uitvoerige boekbesprekingen, opstellen over de muziek van Ver...

Hoe schrijft men over muziek? heeft dezelfde opzet als Het kastje van Oma en Muziek in blik. Het is een bundeling van korte opstellen, die steeds over één componist gaan, waarin Vestdijk, half aforistisch, half beargumenterend, zijn meningen onder woorden heeft gebracht. Vestdijk weet muzikale vaktaal begrijpelijk te maken voor leken en hij slaagt erin muzikale analyses te koppelen aan literaire thema’s.De originaliteit en grondigheid van Vestdijk’s muzie...

De Essays in duodecimo (1952) zijn niet alleen bondige kritische artikelen over beroemde schrijvers als Dickens of Lawrence, Goethe of Pascal. Simon Vestdijk ontvouwt stukje bij beetje zijn levens- en cultuurfilosofie. Zijn klassieke essays handelen over schilderkunst, de kunstenaar en de moraal, de betovering van het verleden, de zin van het komische, humor in de literatuur en over verschillende types critici.Deze korte essays waren de eerste neerslag in boekvorm van zijn...