'80 jaar oorlog', van Gijs van der Ham en met bijdragen van anderen is een boek gebaseerd op verhalen uit de gelijknamige NTR-serie en de tentoonstelling in het Rijksmuseum, en vertelt het verloop van de oorlog aan de hand van tijdloze thema's, objecten die een rol speelden in het conflict, kunstwerken en persoonlijke getuigenissen. Op verrassende – en soms schokkende – wijze laat het boek zien hoe onderwerpen als tolerantie, godsdienstvrijheid, zelfbeschikkingsrecht en identiteit een cruc...

Op 1 april 1572 veroverden de watergeuzen Den Briel. Ze ontketenden zo een bloedige burgeroorlog in Holland en Zeeland, die na vele jaren van strijd zou leiden tot het ontstaan van Nederland. Dat was niet de oorlog die Willem van Oranje had gewild. Toen de hoge edelman de inwoners van alle Nederlandse gewesten opriep om een opstand tegen de Spaanse landvoogd Alva te beginnen, hoopte hij vooral op het rijke Vlaanderen en Brabant. Daar lagen de voornaamste steden, en zijn eigen bezittingen. ...

De jaren van de Nederlandse Opstand (1566-1648) waren één van de belangrijkste in de Nederlandse Geschiedenis. Zonder die opstand zou de staat Nederland er immers nooit gekomen zijn. De Opstand en de tachtig oorlogsjaren die er op volgden laten zich lezen als een spannend verhaal: met echte helden en schurken, vol onbedoelde wendingen en met onverwachte uitkomsten. Ook na bijna 450 jaar geschiedschrijving blijven er belangrijke vragen. Waarom was de uitkomst zo onverwacht? Waarom vielen de...

Zelfbewust maakt Wilhelmina van Pruisen in 1767 haar opwachting in de Republiek, als bruid van de onzekere stadhouder Willem V. Na verloop van jaren bemoeit Wilhelmina zich actief met de politiek. Tegenstanders noemen haar Jezabel, aanhangers zien haar als Moeder des Vaderlands. Als patriotten haar tegenhouden nabij Goejanverwellesluis roept Wilhelmina de hulp in van haar broer, de koning van Pruisen. De restauratie gaat gepaard met zuiveringen en Wilhelmina's populariteit daalt. Na de Fra...

Robert Fruin schreef 'Het voorspel van de Tachtigjarige Oorlog' in 1859, en het is nog steeds een van de beste publicaties die ooit over het conflict werden geschreven. Dit betoog over wat er voorafging aan de Oorlog – de Reformatie en de Beeldenstorm – is ook nu nog noodzakelijk leesvoer om het tragische en indrukwekkende vervolg te kunnen begrijpen. Een klassieker uit de Nederlandse geschiedschrijving. Robert Fruin werd in 1860 benoemd tot de allereerste hoogleraar vaderlandse geschieden...

Weinig mensen hebben de geschiedenis van België en Nederland zo beïnvloed als de Spaanse koning Filips II. Vanuit de vesting El Escorial hield de vorst de teugels strak in handen van het grootste rijk van de zestiende eeuw. Hij voerde oorlog tegen het Ottomaanse Rijk, Engeland en de Nederlanden. Filips' religieus fanatisme, zijn centralisatiepolitiek en zijn harde optreden tegen de Nederlandse Opstand leidden uiteindelijk tot de scheiding van de Noordelijke en Zuidelijke Nederlanden, en de...

De overwinning bij Heiligerlee op het Spaanse pronkleger, de onthoofding van Egmont en Horne, het hongerende Leiden dat verlangt naar overgave, de slachtpartij in Naarden, Willem van Oranje die een moordaanslag overleeft, een wolvenplaag in winters Vlaanderen, de bijna verloren veldslag bij Nieuwpoort, de onthoofding van Oldenbarnevelt… De Tachtigjarige Oorlog werd beleefd als een extreem gewelddadig conflict, waar bovendien de hele bevolking bij betrokken raakte. Het oppermachtige Spanje ...

Vijf eeuwen lang bouwden Frankische koningen en krijgsheren aan hun imperium. Het was ruwweg het tijdperk tussen de oudheid en het jaar 1000. Tegen het einde van de Romeinse overheersing maakten Frankische krijgsheren zich meester van het zuidelijke deel van België. Na drie eeuwen machtspolitiek van het Merovingische huis heersten de Franken al over het grootste deel van de Nederlanden. De koningen van de Karolingische dynastie lijfden tenslotte het resterende deel van onze streken in bij ...